Pociąg pancerny składał się z opancerzonego parowozu i kilku opancerzonych wagonów uzbrojonych w działa i broń maszynową, czasem posiadał również w swym składzie drezyny pancerne oraz bojowe wagony motorowe.Pociągi pancerne z reguły osłonięte były pancerzem stalowym grubości od kilku do kilkudziesięciu mm.Pierwszy pociąg pancerny powstał w USA w roku 1862. Nazywał się "Marrimac"Na ziemiach polskich pierwszy pociąg pancerny został użyty 7 lutego 1863 w czasie walk o dworzec kolejowy w Sosnowcu podczas powstania styczniowego.Na większą skale pociągów pancernych zaczęto używać podczas wojen: austriacko-włoskiej w roku1866 i wojny francusko-pruskiej toczonej w latach 1870-1871.Opancerzonych w sposób prowizoryczny pociągów używali Brytyjczycy podczas drugiej wojny burskiej na terenie dzisiejszej RPA.Konstrukcje pociągów pancernych, pokrytych w całości stalowym pancerzem i uzbrojonych w obrotowe wieże artyleryjskie, pojawiły się dopiero podczas I wojny światowej.Podczas II wojny światowej pociągów pancernych bojowo używała Polska, Niemcy i ZSRR. Oprócz zadań bojowych, pełniły także patrolowe.